Felician Franciscan Sisters

Błogosławiona Maria Angela Truszkowska: Biografia

Błogosławiona Maria Angela nie myślała o zakładaniu zgromadzenia zakonnego. Jako członkini Towarzystwa Św. Wincentego a Paulo a później Tercjatu Franciszkańskiego, razem ze swoją kuzynką pracowała wśród chorych i opuszczonych na ulicach Warszawy. Mimo tego dzień 21 listopada 1855 roku, w którym oddały się Matce Boskiej Częstochowskiej, Polskiej Czarnej Madonnie, uznany został za oficjalną datę powstania Zgromadzenia Sióstr Felicjanek.

Wczesne lata w Kaliszu

Zofia Kamila Truszkowska przyszła na świat w Kaliszu – jednym z najstarszych miast Polski, 16 maja 1825 roku. Rodzice Zofii, Józef i Józefa z Rudzińskich Truszkowska zaszczepili w swoim dziecku pobożność, poczucie sprawiedliwości społecznej oraz nieprzeciętną wrażliwość. Miłość i zatroskanie, którym otoczyli córkę ze względu na jej słabe zdrowie – skutek jej przedwczesnego przyjścia na świat – stały się fundamentem dla wszechstronnego rozwoju osobowości Zofii.

Zofia z natury była kapryśnym i upartym dzieckiem. Jednocześnie jednak obdarzona umiejętnością współodczuwania z innymi, żywo interesowała się wszystkim, co działo się wokół niej. Chętnie spieszyła z pomocą. Potrafiła dzielić się z ubogimi tym, co stanowiło jej osobistą własność, którą mogła dysponować.

Józef Truszkowski, rozpoznając w swojej córce wielorakie zdolności, postanowił zapewnić jej dobre wykształcenie i wychowanie. Nad edukacją młodej Zofii czuwała najęta przez ojca guwernantka – Anastazja Kotowicz.

Młodość w Warszawie

Józef Truszkowski, sędzia dla nieletnich w Kaliszu, został przeniesiony na stanowisko regenta w Warszawie. Wraz z nim do stolicy przybyła cała rodzina. Zofia, w wieku dwunastu lat rozpoczęła naukę u pani Lehman, która prowadziła pensję dla dziewcząt, a w środowisku warszawskim znana była jako osoba szczerze zatroskana o religijne wychowanie swych podopiecznych.

W Warszawie Zofia przyjęła Pierwszą Komunię Świętą. Było to dla niej znaczące duchowe przeżycie. Wkrótce po tym wydarzeniu, zauważalne stały się zmiany w zachowaniu dziewczynki. Stała się bardziej uległa swoim rodzicom, gorliwie wykonywała domowe obowiązki, a w obcowaniu z najbliższymi zachowywała pokój.

Modlitwa wewnętrzna w Szwajcarii

Intensywność, z jaką Zofia podejmowała swoje studia oraz uczestniczyła w życiu rodziny, wpłynęła osłabiająco na jej zdrowie do tego stopnia, że w wieku szesnastu lat zapadła na gruźlicę. Rodzinny lekarz poradził odpoczynek w Szwajcarii. Zgodnie z zaleceniem lekarskim Zofia opuściła dom i w towarzystwie pani Kotowicz wyjechała na rok do szwajcarskiego kurortu. Urok strzelistych alpejskich szczytów, cisza i samotność – to wszystko zwróciło myśl i serce Zofii ku Bogu, Panu nieba, ziemi i czasu.

W życiu tej młodej dziewczyny rozpoczął się okres rozwoju i zacieśniania więzi z Jezusem. Gorliwość w modlitwie, skłonność do refleksji, zasłuchanie w wewnętrzne przynaglenia, stały się tego czytelnym znakiem.

Zofia powróciła do Warszawy bardziej dojrzała. Wkrótce opuściła pensję, aby rozpocząć prywatne studia w domu. Wykorzystując dostęp do olbrzymiej ojcowskiej biblioteki kontynuowała naukę łaciny oraz doskonaliła biegłą już znajomość języka francuskiego. Zgłębiała także współczesną myśl filozoficzną, etyczną oraz nauki społeczne.

Z wielką troską zabiegała także o rozwój własnego życia duchowego. Wiele czasu spędzała na modlitwie i z wytrwałością poszukiwała światła na rozeznanie zamiarów Pana w niej samej.

Rozpoznawanie Woli Bożej w Kolonii

Pociągnięta do życia kontemplacyjnego, Zofia postanowiła zostać siostrą wizytką. O swym pragnieniu powiedziała rodzicom. Tymczasem choroba ojca nie pozwoliła na realizację jej życiowych planów. Pan Truszkowski skierowany tam przez lekarzy udał się do Salzbrunn. Czas podróży i kuracji spędzał w towarzystwie swojej najstarszej córki. Gdy stan jego zdrowia poprawił się, wspólnie zwiedzili wiele niemieckich miast, m.in. Kolonię. To właśnie w katedrze kolońskiej Pan dał poznać Zofii, że nie przeznacza jej na wizytkę.

Po powrocie do Warszawy, Zofia podejmowała próby prowadzenia zorganizowanej działalności na rzecz ubogich. W 1854 roku wstąpiła do Towarzystwa Św. Wincentego a Paulo. Jako jego członkini docierała do domów żyjących w nędzy rodzin, które przybyły do stolicy ze wsi, szukając pracy, mieszkania, dobrobytu. Wsparta finansowo przez własnego ojca Zofia wynajęła mieszkanie przy Rynku Nowego Miasta. Umieściła tam kilkoro sierot i starsze kobiety. Tak powstał Instytut Panny Truszkowskiej.

Członkini Trzeciego Zakonu Franciszkańskiego

Ewangeliczne przesłanie naznaczyło życie młodej Zofii Truszkowskiej. Zaangażowana w posługę ubogim i zaniedbanym, stawała się prawdziwie uczennicą Jezusa Chrystusa. Poszukując właściwej dla siebie formy życia, wraz ze swą kuzynką, Klotyldą Ciechanowską, związała się z Trzecim Zakonem Świeckich św. Franciszka, który rozwijał się prężnie przy klasztorze kapucynów w Warszawie, pod kierunkiem ojca Honorata Koźmińskiego.

Ponieważ ciągle wzrastała liczba podopiecznych zamieszkujących w Instytucie Panny Truszkowskiej, Zofia wynajęła większe mieszkanie, przy ul. Mostowej, które stało się jego nową siedzibą. Do tego miejsca sprowadziła się też ona sama i Klotylda. W nowym domu, przed obrazem Matki Bożej Częstochowskiej, w Święto Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny, 21 listopada 1855 roku, Zofia, znana wśród tercjarzy jako Angela oraz Klotylda-Weronika, uroczyście oddały się Maryi na Jej służbę, według woli Jezusa Chrystusa. Wydarzenie to zainicjowało dzieje Zgromadzenia Sióstr Św. Feliksa Z Kantalicjo.

Mieszkańcy Warszawy szybko oswoili się z widokiem dzieci prowadzanych regularnie do kościoła ojców kapucynów przy ul. Miodowej. Towarzyszące swym małym wychowankom opiekunki coraz powszechniej nazywano siostrami św. Feliksa – felicjankami.

Zainteresowany siostrą Angelą i jej Instytutem ojciec Beniamin Szymański, Przełożony Prowincjalny Ojców Kapucynów, wskazał ojca Honorata jako koordynatora podejmowanych działań, zlecając mu jednocześnie dodatkowe zadanie, tj. przygotowanie właściwej dla Instytutu reguły życia.

Wezwana do prowadzenia

Powstające z woli Boga Zgromadzenie otrzymało w osobie Zofii Truszkowskiej, jego założycielki, niezwykle cenny dar. Poddana zupełnie Panu, pozwoliła Mu się prowadzić i wytyczać niekiedy zaskakujące drogi. Jej naturalne predyspozycje, doświadczenie wyniesione z rodzinnego domu, wykorzystała w pełni podejmując przewodzenie nowej wspólnocie. Matka Angela wśród swoich współsióstr szybko została rozpoznana jako osoba ogromnie życzliwa i otwarta na innych. Jej stosunek do przeżywanych doświadczeń, ufność z jaką poddawała się Bogu, pociągały do podejmowania wskazywanego przez felicjanki stylu życia. Siostry z właściwą sobie dyspozycyjnością podejmowały ewangeliczną służbę na terenie swej ojczyzny, a także poza nią. Zgromadzenie rozwijało się intensywnie tworząc nową kartę w historii polskiego Kościoła – była to pierwsza zakonna wspólnota żeńska o charakterze kontemplacyjno-czynnym.

Matka Angela przez trzy kolejne kadencje pełniła urząd Przełożonej Generalnej. W 1869 roku przestała bezpośrednio zarządzać Zgromadzeniem. Podjęła trud domowych prac (ogrodnictwo, haft...), modlitwą nieustannie wspierając młodą felicjańską rodzinę zakonną. Cierpienie wywołane utratą słuchu, a także nowotworowymi zmianami kształtowało wnętrze Matki, a także stało się bezcennym darem ofiarowywanym Panu z myślą o każdej z jej duchowych córek.

Złożona chorobą, zjednoczona z Bogiem myślą i życiem prawdziwie heroicznym, Matka Angela zmarła w domu prowincjalnym w Krakowie, dnia 10 października 1899 roku. Pochowana została w kaplicy przyklasztornej.

Matka Angela pozostawała ciągle niewyczerpanym źródłem inspiracji w nakreślaniu felicjańskich ideałów życia. Czuwała nad treścią powstających Konstytucji Zgromadzenia. Błogosławiła podejmowanym dziełom. Utrzymywała bogatą korespondencję z wieloma siostrami, podtrzymując słowem mądrym i odpowiedzialnym ufność w działanie Bożej Łaski.

W dniu 18 kwietnia 1993 roku podczas Mszy Świętej Beatyfikacyjnej na placu Świętego Piotra w Watykanie Matka Angela została włączona do grona Błogosławionych.

Bem-aventurada Maria Ângela Truszkowska: Biografia

Quando jovem, Sofia Camila Truszkowska era membro da Sociedade de São Vicente de Paulo e, depois, membro da Terceira Ordem Secular. Ela jamais pensou em fundar uma comunidade religiosa quando trabalhava juntamente com a sua prima cuidando dos doentes e dos necessitados nas periferias. Contudo, a sua consagração pessoal e a de sua prima, à Nossa Senhora de Czestochowa, a Madona Negra da Polônia, no dia 21 de novembro de 1855, é registrada como a data do início da Congregação Feliciana.

A Bem-aventurada Maria Ângela nasceu em Kalisz, Polônia no dia 16 de maio de 1825. Nascida de uma família nobre, foi beneficiada pelas oportunidades culturais e educacionais próprias da nobreza.

Os Primeiros Anos em Kalisz Os pais de Sofia, José e Josefina Rudzinska Truszkowski, pessoas piedosas, incutiram em sua filha primogênita virtudes de piedade, justiça social e caridade manifestadas em suas próprias vidas, pois eram pais carinhosos, católicos devotos e cidadãos leais. Devido ao seu nascimento prematuro, a saúde de Sofia era comprometida, e por isso os seus pais manifestaram-lhe amor profundo e solicitude, entretanto, isso não a deixou mimada, mas ao contrário, incutiu nela solicitude genuína e compaixão para com os outros. Contudo, ela era uma criança caprichosa e um tanto obstinada, ainda que, carinhosa e muito interessada em tudo ao seu redor. Desde a sua infância, Sofia manifestava uma sensibilidade fora do comum para com a miséria humana e a pobreza. Cada moeda que recebia, logo a entregava para os pobres. Reconhecendo em Sofia uma inteligência viva e curiosidade ávida, José Truszkowski resolveu fornecer à sua filha primogênita a melhor preparação acadêmica e cultural sem prejudicar a sua saúde frágil. Evitando o rigor de uma sala de aula, os pais empregaram Anastásia Kotowicz como governanta.

Crescendo em Varsóvia

Mais tarde, a família mudou-se para Varsóvia. José Truszkowski foi transferido da sua posição como juiz do tribunal juvenil em Kalisz para posição de escriturário. Sofia, que estava com doze anos, foi matriculada num pensionato, conduzido pela Senhorita Lehman que zelava muito pela educação religiosa das jovens.

Durante este tempo, Sofia recebeu o Sacramento da Eucaristia - uma experiência espiritual que influenciou muito seus anos de adolescência proporcionando uma perceptível mudança no seu comportamento. Ela se tornou mais dócil para com os seus pais, cumpria suas tarefas com muito empenho, e perseverava até o fim nas obrigações a ela confiadas.

Oração Pessoal na Suíça

A intensidade com que Sofia se dedicou aos seus estudos e se empenhou nas situações da vida, debilitou suas energias e sua saúde até o ponto de ficar doente com tuberculose aos dezesseis anos. O médico da família recomendou um descanso na Suíça para que ela pudesse recuperar a sua saúde. Acompanhada pela Senhora Kotowicz, que continuou morando com a família Truszkowski após a ida de Sofia para o pensionato, Sofia passou um ano na Suíça. As belezas da natureza, o silêncio e a solidão que ela experienciou nos Alpes cobertos de neve, não somente restauraram a sua saúde, mas proporcionaram o início de uma vida interior de oração.

Sofia voltou a Varsóvia com mais dignidade e maturidade e deixou o pensionato a fim de estudar sozinha em casa. Tendo acesso à vasta coleção de livros na biblioteca do pai, ela continuou seus estudos, incluindo as línguas Latim e Francês. Ela também estudou filosofia contemporânea, ética , e pensamento social. Agraciada com: uma mente perspicaz; uma educação formal clássica; um profundo insight dos problemas sociais contemporâneos (devido aos estudos e esforços pessoais); a experiência profissional do pai e o ambiente familiar aberto, o delicado espírito de Sofia foi intensificado pelo desenvolvimento de uma espiritualidade sólida apoiada pela vida profunda de oração e direção espiritual.

Discernindo a Vontade de Deus em Colônia

Atraída à vida de oração contemplativa, Sofia eventualmente contou aos seus pais que queria ser uma religiosa das Irmãs Visitandinas. Seus planos foram adiados, entretanto, quando seu pai ficou doente e foi aconselhado a procurar melhorar a sua saúde em Sazbunn. Sendo a filha mais velha da família, foi necessário que Sofia acompanhasse o seu pai até a Alemanha. Quando o pai melhorou o suficiente para viajar, eles visitaram algumas cidades maiores na Alemanha, incluindo Colônia. Foi na Catedral de Colônia, durante uma inesquecível experiência de oração, que Sofia começou a entender a sua verdadeira vocação porque, neste momento, ela discerniu claramente que Deus não a estava chamando para ser uma religiosa das Irmãs Visitandinas.

Voltando para Varsóvia, Sofia voltou à sua vida rotineira assumindo as atividades e obrigações diárias e ao mesmo tempo, cuidando do seu pai. Assegurando-lhe que iria ficar com ele até o fim, deixou de lado o seu desejo de ser uma irmã Visitandina e retornou às suas obras de caridade. Em vez da ajuda esporádica que dava aos pobres anteriormente, ela procurou uma maneira mais organizada que poderia beneficiar aos necessitados por um período maior.

Em 1854, ela entrou na Sociedade de São Vicente de Paulo e ficou mais envolvida nas visitas domiciliares e serviços às famílias pobres. O número das famílias crescia cada vez mais, pois elas estavam vindo das áreas rurais para trabalhar e morar nos novos setores industriais da cidade. Pouco depois, com o apoio financeiro do pai, Sofia, alugou dois quartos numa casa para poder cuidar de várias órfãs e idosas. Ela também empregou uma Senhora para ficar com as órfãs e as idosas durante a noite. Sofia passava os seus dias trabalhando no que ficou conhecido como o “Instituto da Senhorita Truszkowska”.

Membro da Terceira Ordem Secular de São Francisco

As dimensões do carisma de Sofia começaram a tomar forma. Seus dons da natureza e da graça e seu crescente serviço à Igreja através dos pobres e desprezados, aumentou o envolvimento de Sofia no discipulado da mensagem do Evangelho de Jesus. Juntou-se a Sofia, sua prima e amiga intima, Clotilde Ciechanowska, com quem ela partilhava confidências espirituais durante a sua adolescência. Mais tarde, as duas jovens tornaram-se membros da Terceira Ordem Secular de São Francisco, sob a direção do Padre Honorato Kozminski no mosteiro Capuchinho em Varsóvia.

Não demorou a aumentar o número de mulheres e crianças as quais Sofia cuidava, resultando na necessidade de transferir o Instituto da Senhorita Truszkowska para uma residência maior. Sofia e Clotilde deixaram as suas próprias casas a fim de morar no Instituto. Lá, diante do ícone de Nossa Senhora de Czestochowa, na festa da Apresentação da Bem-aventurada Virgem Maria, dia 21 de novembro de 1855, Sofia, conhecida como Ângela, o nome que recebeu como membro da Terceira Ordem Secular de São Francisco, e Clotilde, conhecida como Verônica, solenemente se comprometeram a fazer a vontade do Senhor Jesus Cristo, em todas as coisas. Esta data é oficialmente declarada como o dia da fundação da Congregação das Irmãs de São Félix de Cantalice.

Portanto, quando Sofia estava levando as crianças à Igreja dos Capuchinhos para rezar diante da imagem de São Félix de Cantalice, o povo começou a chamá-las de “crianças de São Félix”. Apesar de Sofia e as outras jovens que se juntaram a ela, não usarem um hábito religioso, o povo as chamou “Irmãs de São Félix”. O nome popular que surgiu em relação às Irmãs foi “Irmãs Felicianas” que permanece até hoje.

Após observar as jovens e o trabalho bom que faziam, o Padre Benjamin Szymanski, ministro provincial dos Capuchinhos, seriamente considerou a possibilidade delas se tornarem uma comunidade religiosa na Igreja e designou o Padre Kozminski como diretor do Instituto com a responsabilidade de formular uma regra de vida para elas.

Chamada à Liderança

Foi quando o Instituto da Senhorita Truszkowska tomou o seu novo lugar na Igreja como uma comunidade religiosa na qual Ângela se sentiu realizada na sua vocação e reconheceu o seu destino no plano de Deus. Os seus dons pessoais, a forma pela qual ela foi criada na família, a formação acadêmica, as qualidades de liderança e as aptidões para a organização encontraram espaço no seu papel como superiora geral da nova comunidade. Sua profunda vida de oração, sua santidade e compaixão que ela manifestou para com os outros, tornaram-se o distintivo de sua função como líder spiritual. Sua dedicação e clara visão atraíram novos membros e inspiraram aquelas que já faziam parte da comunidade. Através da sua vida, seu trabalho e sua santidade, ela forjou o papel e o destino da primeira comunidade ativo-contemplativa das religiosas na Polônia. A nova comunidade era excepcional na vida religiosa tradicional na Polônia. As Felicianas eram inovadoras na organização, na liderança e no serviço dentro do seu próprio país e nas terras missionárias.

Durante os primeiros anos, Ângela foi eleita superiora geral da Congregação por três termos sucessivos. A multidão de responsabilidades e os desafios sem fim, as provações e dificuldades que ela sofreu, como também, os problemas sérios de saúde, levaram a Fundadora a retirar-se da administração da Congregação no ano 1869. Ela tinha quarenta e quatro anos quando foi destinada a viver uma vida oculta por trinta anos, os quais passou, em oração, trabalho e sofrimento. Ela sofreu a perda progressivo da audição, que prejudicou seriamente seus relacionamentos como superiora geral, assim como as suas discussões durante conferências espirituais e até, suas conversas ordinárias na comunidade. Dores cruciantes de cabeça, e tumores malignos também tomaram conta dela e restringiu seu envolvimento ativo nos assuntos comunitários.

Madre Ângela aceitou a tarefa de trabalhar no jardim e estufa, cuidando de flores para a capela, como também o trabalho na sala de costura confeccionando vestimentas litúrgicas, bordando casulas e toalhas do altar. Cada aspecto da vida e do serviço da Madre Ângela demonstrava a sua graça como fundadora e líder spiritual. Sua solicitude para com as irmãs permaneceu muito viva nela até nos momentos de maior dor.

Como Fundadora, ela inspirou o trabalho de formulação das constituições, o início de novos ministérios, e a sua missão como guia espiritual de suas irmãs. Sua total resignação à vontade de Deus, gradativamente a levou a uma união completa com Ele numa longa experiência mística a partir do seu próprio aniquilamento. Madre Ângela faleceu na casa provincial de Cracóvia, no dia 10 de outubro de 1899 e está enterrada na capela do convento.

No dia 18 de abril de 1993, Madre Ângela se uniu à companhia dos Bem-aventurados durante a Missa de Beatificação na Praça de São Pedro, Cidade do Vaticano.